Yumuşatma (gerilim giderme), sertleştirme, karbürleme / karbo nitrürleme, sinterleme ve sert lehimleme gibi ısıl işlem proseslerinde, oksidasyonu önlemek ve istenen metal yapısını elde etmek için kullanılan koruyucu atmosfer gazlarını özetliyoruz.

Isıl İşlem ve Koruyucu Atmosfer İhtiyacı

Sayfada, farklı ısıl işlem türleri için sıcaklık, soğutma hızı ve atmosfer koşulları özetleniyor. Ortak nokta şu:

• Metal ürünler belirli sıcaklıklara ısıtılıyor,
• Belli bir süre bu sıcaklıkta tutuluyor,
• Kontrollü şekilde soğutuluyor,
• Tüm bu süreç boyunca oksidasyondan korunmaları için özel veya koruyucu atmosferler kullanılıyor.

Bu atmosferler için temelde azot, hidrojen, doğal gaz / propan, amonyak ve taşıyıcı gaz karışımları devreye giriyor.

Yumuşatma (Gerilim Giderme)

Yumuşatma (gerilim giderme) işleminde:

• Metal ürünler, dönüşüm (transformasyon) sıcaklıklarının altında bir sıcaklığa kadar ısıtılır.
• Bu sıcaklıkta yeterli süre tutulduktan sonra yavaşça soğutulur.
• Amaç, malzeme bünyesinde bulunan iç gerilimleri dağıtmak ve azaltmaktır.
• Sonuçta daha yumuşak ve gerilimleri giderilmiş bir yapı elde edilir.
• Ürünleri oksidasyondan korumak için işlem, koruyucu atmosfer içinde gerçekleştirilir.

Bu işlem tipi, özellikle kaynak sonrası gerilimlerin azaltılması, form verme sonrası gevreklik riskinin düşürülmesi gibi hedefler için kullanılır.

Sertleştirme

Sertleştirme işleminde:

• Metal ürünler, dönüşüm sıcaklıklarının üzerine kadar ısıtılır.
• Ardından yağ veya erimiş tuz banyosu içinde hızla soğutulurlar.
• Amaç; sert ve dayanıklı bir martensitik veya bainitik yapı elde etmektir.
• Isıtma süresi boyunca, parçalar oksidasyondan korunmak için özel bir atmosfer içinde tutulur.

Bu süreçte kullanılan atmosfer gazları, yüzeyde oksit oluşumunu azaltarak sonraki taşlama ve temizleme ihtiyacını düşürmeye yardımcı olur.

Karbürleme ve Karbo Nitrürleme

Sayfada, karbürleme ve karbo nitrürleme birlikte açıklanır:

• Sertleştirilmiş çelik ürünlerin yüzeyine karbon (ve azot) difüze edilir.
• Yüzeyde aşınmaya dayanıklı, sert martensitik bir tabaka oluşturulur.
• Bu işleme karbürleme (sadece karbon) ve karbo nitrürleme (karbon + azot) denir.

Gaz kaynakları:

• Karbürlemede:
  • Doğal gaz veya propan, karbon kaynağı olarak kullanılır.
• Karbo nitrürlemede:
  • Amonyak, azot kaynağı olarak kullanılır.

Taşıyıcı atmosfer:

• Hidrokarbon gazını (ve azotu) çelik ürünün yüzeyine taşımak ve seviyesini kontrol etmek için,
  • Genellikle azot ve metanolden oluşan bir taşıyıcı gaz atmosferi kullanılır.

Bu kontrollü atmosfer sayesinde, yüzey karbon/azot seviyesi ve tabaka derinliği istenen değerlere göre ayarlanır.

Sinterleme

Sinterleme tanımı sayfada şöyle verilir:

• Toz halindeki malzeme, erime sıcaklığının altındaki bir sıcaklığa kadar ısıtılır.
• Belirli bir süre bu sıcaklıkta tutulur.
• Tozlar, birbirlerine değdikleri noktalardan başlayarak kaynaşır.

Atmosfer:

• Sinterleme işlemi, kontinü tip fırınlarda,
• Azot ve hidrojen gazlarından oluşturulan özel ve kontrol edilen bir atmosfer içinde yapılır.

Bu gaz kombinasyonu, hem oksidasyonu sınırlar hem de sinterleme sırasında istenen metalik bağ oluşumunu destekler.

Sert Lehimleme

Sert lehimleme, sayfada şöyle özetlenir:

• İnce kesitli ve genelde farklı metallerin,
• Ergiyen bir ilave metal ile birleştirilmesidir.

Proses koşulları:

• İşlem, kontinü tip fırınlarda gerçekleştirilir.
• Fırında, azot ve hidrojen gazlarından oluşturulan özel ve kontrol edilen bir atmosfer kullanılır.

Bu atmosfer, lehim bölgesinin oksitlenmesini önleyerek ıslanma ve akışın düzgün olmasını sağlar, dolayısıyla lehim kalitesini doğrudan etkiler.

Uygulamaya Özel Gaz İhtiyaçları

Sayfanın sonunda, not olarak şu bilgi yer alır:

“(*) Uygulamanıza özel gazlar için en yakın hizmet noktasına başvurunuz.”

Bu ifade, ısıl işlem uygulamalarında kullanılan atmosfer gazlarının;

• Proses tipine (yumuşatma, sertleştirme, karbürleme, sinterleme, sert lehimleme),
• Malzeme türüne ve fırın tipine göre özelleştirilebileceğini vurgular.

OĞULGAZ, bu tip uygulamalar için azot, hidrojen ve ilgili taşıyıcı gaz karışımlarını tedarik ederek, ısıl işlem fırınlarının ihtiyaç duyduğu koruyucu ve reaksiyon atmosferlerini sağlayabilir.

Tüm bu içerikler, kaynak operasyonlarınızda daha güvenli, ekonomik ve kaliteli çözümler üretmeniz için tasarlanmıştır.

Bilgi almak ve teknik destek için bizimle iletişime geçebilirsiniz:
İletişim Sayfası | 📧 info@ogulgaz.com.tr | ☎️ 0216 307 36 09